Wniosek o urlop bezpłatny to pismo, którym pracownik prosi pracodawcę o zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy bez zachowania prawa do wynagrodzenia. Pracodawca może takiego urlopu udzielić na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej (art. 174 § 1 Kodeksu pracy, Dz.U. 1974 poz. 141), ale nie ma takiego obowiązku i odmowa nie wymaga uzasadnienia. Okresu urlopu bezpłatnego nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze (art. 174 § 2), co jest jego najważniejszym i najczęściej pomijanym skutkiem. Przy urlopie dłuższym niż 3 miesiące strony mogą z góry przewidzieć możliwość odwołania pracownika z ważnych przyczyn (art. 174 § 3).
Wniosek o urlop bezpłatny - kiedy stosować
Urlop bezpłatny jest rozwiązaniem na sytuacje, w których pracownik potrzebuje dłuższej przerwy, a nie ma już urlopu wypoczynkowego albo nie chce go wykorzystywać. Typowo chodzi o opiekę nad bliskim, dłuższy wyjazd, naukę, próbę pracy gdzie indziej albo przerwę na własne sprawy. Kluczowa różnica wobec urlopu wypoczynkowego jest taka, że pracodawca nie ma obowiązku go udzielić. Wniosek jest prośbą, a nie żądaniem, i odmowa nie musi być uzasadniona. Cena urlopu bezpłatnego jest wyższa, niż wynika to z samej utraty wynagrodzenia. Okresu urlopu bezpłatnego nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze (art. 174 § 2). Dotyka to stażu, od którego zależy wymiar urlopu wypoczynkowego i długość okresu wypowiedzenia. Osobno działa drugi przepis: jeżeli urlop bezpłatny trwał co najmniej miesiąc, a przypadł po nabyciu prawa do urlopu wypoczynkowego w danym roku, wymiar tego urlopu po powrocie ulega proporcjonalnemu obniżeniu (art. 155 z indeksem 2 § 1 pkt 1 i § 2). Przy krótszej nieobecności skutek jest niewielki, przy kilkumiesięcznej bywa odczuwalny. Osobnym przypadkiem jest urlop bezpłatny udzielany w celu wykonywania pracy u innego pracodawcy (art. 174 z indeksem 1). Wymaga on porozumienia między pracodawcami i zgody pracownika, ale odwraca najważniejszy skutek zwykłego urlopu bezpłatnego: taki okres wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia u dotychczasowego pracodawcy. Jeżeli tło Twojej przerwy to praca gdzie indziej, warto rozmawiać właśnie o tym wariancie.
Niezbędne elementy dokumentu
| Element | Co musi zawierać |
|---|
| Oznaczenie pracownika i pracodawcy | Imię, nazwisko, adres i stanowisko pracownika oraz nazwa i siedziba pracodawcy. Wniosek trafia do akt osobowych, więc musi być jednoznaczny. |
| Wyraźne wskazanie rodzaju urlopu | Słowa „urlop bezpłatny" i podstawa z art. 174 § 1. Bez tego wniosek bywa odczytany jako prośba o urlop wypoczynkowy albo o dni wolne. |
| Data początkowa i końcowa | Urlop bezpłatny udziela się na oznaczony okres. Wniosek bezterminowy jest w praktyce nie do zrealizowania i zwykle wraca do poprawy. |
| Forma papierowa albo elektroniczna | Art. 174 § 1 dopuszcza obie postacie. Ustna prośba nie spełnia wymogu i nie zostawia śladu w razie sporu o to, na co pracodawca się zgodził. |
| Uzasadnienie - nieobowiązkowe | Przepis nie wymaga podania przyczyny. Warto ją podać tylko wtedy, gdy realnie zwiększa szansę na zgodę. |
| Zastrzeżenie odwołania z urlopu - tylko powyżej 3 miesięcy | Przy urlopie dłuższym niż 3 miesiące strony mogą przewidzieć dopuszczalność odwołania pracownika z ważnych przyczyn (art. 174 § 3). Uzgodnienie musi nastąpić przy udzielaniu urlopu. |
| Miejsce na decyzję pracodawcy | Zgoda albo odmowa z datą i podpisem. To ona, a nie sam wniosek, rozstrzyga o udzieleniu urlopu. |
Najczęstsze błędy
- Traktowanie wniosku jak zawiadomienia i rozpoczęcie urlopu przed uzyskaniem zgody pracodawcy. Nieobecność bez zgody jest nieusprawiedliwiona, ze wszystkimi tego konsekwencjami.
- Pominięcie skutku z art. 174 § 2 i zaskoczenie tym, że po powrocie wymiar urlopu wypoczynkowego albo staż liczony do okresu wypowiedzenia jest niższy, niż pracownik zakładał.
- Wniosek bez daty końcowej albo z terminem określonym jako „do odwołania". Urlopu bezpłatnego udziela się na oznaczony okres.
- Próba zastrzeżenia możliwości odwołania z urlopu krótszego niż 3 miesiące. Art. 174 § 3 dopuszcza to wyłącznie przy urlopie dłuższym niż 3 miesiące.
- Mylenie urlopu bezpłatnego z urlopem wypoczynkowym na żądanie albo ze zwolnieniem od pracy. Każda z tych instytucji ma inną podstawę i inne skutki.
Wniosek o urlop bezpłatny - pełna treść wzoru
To jest kompletna treść wzoru. Puste miejsca uzupełni generator powyżej - albo skopiuj tekst i uzupełnij go ręcznie.
Pokaż pełną treść wzoru
..........................., dnia ...........................
...........................
...........................
...........................
...........................
...........................
WNIOSEK O UDZIELENIE URLOPU BEZPŁATNEGO
Na podstawie art. 174 § 1 Kodeksu pracy zwracam się z wnioskiem o udzielenie mi urlopu bezpłatnego w okresie od dnia ........................... do dnia ........................... włącznie.
Urlop jest mi potrzebny na załatwienie spraw osobistych.
Przyjmuję do wiadomości, że okresu urlopu bezpłatnego nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze (art. 174 § 2 Kodeksu pracy).
.............................................
podpis pracownika
DECYZJA PRACODAWCY
Wyrażam zgodę / nie wyrażam zgody na udzielenie urlopu bezpłatnego
we wnioskowanym terminie.
.............................................
data i podpis pracodawcy
Wniosek o urlop bezpłatny wzór Word (DOCX)
Wzór wniosek o urlop bezpłatny w formacie Word pobierzesz z generatora przyciskiem „Pobierz Word (DOCX)” - za darmo, bez rejestracji, z już wpisanymi danymi.
Wniosek o urlop bezpłatny wzór PDF
Ten sam dokument pobierzesz także jako PDF gotowy do wydruku i podpisu. Plik powstaje w Twojej przeglądarce, danych nigdzie nie wysyłamy.
Wniosek o urlop bezpłatny do pobrania za darmo
Wzór jest darmowy w pełnej wersji - żadnego okresu próbnego, żadnego adresu e-mail. Wypełnij, pobierz, podpisz.
Aktualność wzoru na rok 2026
Wzór odpowiada stanowi prawnemu na rok 2026. Powołane przepisy sprawdzamy na bieżąco z tekstem ujednoliconym publikowanym przez Sejm (api.sejm.gov.pl).
Najczęściej zadawane pytania
Czy pracodawca musi zgodzić się na urlop bezpłatny?
Nie. Art. 174 § 1 Kodeksu pracy mówi, że pracodawca „może" udzielić urlopu bezpłatnego na wniosek pracownika. Jest to uprawnienie, a nie obowiązek, i odmowa nie wymaga uzasadnienia ani nie podlega odwołaniu. Dlatego wniosek warto złożyć z wyprzedzeniem i nie planować wyjazdu ani innych zobowiązań, dopóki nie masz pisemnej zgody.
Czy urlop bezpłatny wlicza się do stażu pracy?
Co do zasady nie. Okresu urlopu bezpłatnego nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze (art. 174 § 2). Wyjątkiem jest urlop udzielony w celu wykonywania pracy u innego pracodawcy, gdzie okres urlopu wlicza się do stażu u dotychczasowego pracodawcy (art. 174 z indeksem 1 § 2). Odrębne przepisy szczególne mogą regulować niektóre sytuacje inaczej (art. 174 § 4).
Czy mogę wrócić z urlopu bezpłatnego wcześniej?
Tylko za zgodą pracodawcy. Urlopu udziela się na uzgodniony okres i skrócenie go wymaga porozumienia obu stron, tak samo jak samo udzielenie. Odrębną sytuacją jest odwołanie pracownika przez pracodawcę, ale jest ono możliwe tylko przy urlopie dłuższym niż 3 miesiące i tylko wtedy, gdy strony przewidziały taką dopuszczalność przy udzielaniu urlopu (art. 174 § 3).
Czy w czasie urlopu bezpłatnego mogę pracować gdzie indziej?
Zwykły urlop bezpłatny tego nie zakazuje, o ile nie łamiesz umowy o zakazie konkurencji ani innych zobowiązań wobec pracodawcy. Jeżeli jednak celem przerwy jest właśnie praca u innego pracodawcy, właściwą podstawą jest art. 174 z indeksem 1, który wymaga porozumienia między pracodawcami. Ten wariant jest korzystniejszy, bo zachowuje ciągłość stażu u dotychczasowego pracodawcy.
Czy za urlop bezpłatny przysługuje ekwiwalent?
Nie. Urlop bezpłatny z definicji jest okresem bez prawa do wynagrodzenia i nie generuje żadnego świadczenia pieniężnego. Ekwiwalent pieniężny przysługuje wyłącznie za urlop wypoczynkowy niewykorzystany z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy (art. 171 § 1 Kodeksu pracy), a więc za urlop, do którego pracownik ma prawo na podstawie art. 152 i którego nie może się zrzec.
Podstawa prawna
Powołane przepisy ostatnio sprawdzone maszynowo z tekstem ujednoliconym w serwisie Sejmu (api.sejm.gov.pl) dnia 21.09.2026. Zmiany w przepisach śledzimy na bieżąco.
- Kodeks pracy
- urlop bezpłatny udzielany na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej (§ 1), wyłączenie okresu urlopu z okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze (§ 2), oraz możliwość zastrzeżenia odwołania z urlopu dłuższego niż 3 miesiące (§ 3)
- Kodeks pracy
- urlop bezpłatny w celu wykonywania pracy u innego pracodawcy, udzielany za zgodą pracownika na podstawie porozumienia między pracodawcami; okres takiego urlopu wlicza się do stażu u dotychczasowego pracodawcy
- Kodeks pracy
- prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego, odrębnego od urlopu bezpłatnego i niepodlegającego zrzeczeniu
- Kodeks pracy
- ekwiwalent pieniężny przysługuje za urlop wypoczynkowy niewykorzystany w całości lub w części z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy (§ 1); jest to jedyny przypadek, w którym urlop zamienia się na świadczenie pieniężne, a urlopu bezpłatnego nie dotyczy
- Kodeks pracy
- proporcjonalne obniżenie wymiaru urlopu wypoczynkowego pracownika wracającego w ciągu roku kalendarzowego po trwającym co najmniej 1 miesiąc urlopie bezpłatnym, jeżeli okres ten przypada po nabyciu przez pracownika prawa do urlopu w tym roku (§ 1 pkt 1 i § 2)
Powiązane dokumenty
- Umowa o pracę - wzór
Umowa o pracę wzór 2026 za darmo, PDF i Word. Wypełnij online zgodnie z art. 29 Kodeksu pracy, bez rejestracji.
- Zaświadczenie o zatrudnieniu - wzór
Zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach wzór 2026 za darmo, PDF i Word. Wypełnij online i pobierz, bez rejestracji.
- Świadectwo pracy - wzór
Świadectwo pracy wzór 2026 za darmo, PDF i Word. Wypełnij online zgodnie z art. 97 Kodeksu pracy, bez rejestracji.
- Wypowiedzenie umowy o pracę - wzór
Wypowiedzenie umowy o pracę wzór 2026 za darmo, PDF i Word. Wypełnij online zgodnie z art. 30 i 36 Kodeksu pracy, bez rejestracji.
Maszynowo czytelny schemat tego dokumentu: wniosek-o-urlop-bezplatny.json
