Wniosek o czas wolny za nadgodziny to pismo, w którym pracownik prosi pracodawcę o udzielenie czasu wolnego od pracy w zamian za przepracowane godziny nadliczbowe, zamiast wypłaty dodatku. Podstawą jest art. 151 z indeksem 2 § 1 Kodeksu pracy (Dz.U. 1974 poz. 141): na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej pracodawca może udzielić czasu wolnego w tym samym wymiarze, czyli godzina za godzinę. Przepis mówi „może”, więc pracodawca nie ma obowiązku przyjąć wniosku ani proponowanego terminu. Jeżeli czas wolny zostanie udzielony, dodatek za te godziny nie przysługuje (art. 151 z indeksem 2 § 3). Gdy pracodawca udziela czasu wolnego bez wniosku, musi to zrobić najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego i w wymiarze o połowę wyższym (§ 2).
Wniosek o czas wolny za nadgodziny - kiedy stosować
Wniosek składasz, gdy przepracowałeś godziny nadliczbowe i wolisz je odebrać jako czas wolny niż dostać za nie dodatek. Najważniejsze jest to, że pracodawca nie musi się zgodzić: art. 151 z indeksem 2 § 1 Kodeksu pracy mówi, że na wniosek pracownika pracodawca może udzielić czasu wolnego w tym samym wymiarze. Jeżeli odmówi, nadgodziny rozlicza się według art. 151 z indeksem 1, czyli z dodatkiem 50% albo 100% obok normalnego wynagrodzenia. Wyjątek: pracodawca może sam udzielić czasu wolnego bez wniosku, najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego i w wymiarze o połowę wyższym (art. 151 z indeksem 2 § 2). Wtedy dodatek nie przysługuje (§ 3). Wniosek ma postać papierową lub elektroniczną, a podpisana decyzja przełożonego jest dowodem, jak nadgodziny rozliczono. Ten wzór służy wyłącznie do czasu wolnego za godziny nadliczbowe. Nie zastępuje dnia wolnego za pracę w wolną sobotę, który przysługuje na podstawie art. 151 z indeksem 3 w terminie uzgodnionym z pracownikiem, ani dnia wolnego za niedzielę lub święto z art. 151 z indeksem 11. Tamte dni pracodawca ma obowiązek zapewnić, a tu decyduje o zgodzie. Zanim złożysz wniosek, sprawdź, czy to w ogóle nadgodziny. W ruchomym czasie pracy ponowne rozpoczęcie pracy w tej samej dobie nie jest pracą w godzinach nadliczbowych (art. 140 z indeksem 1 § 4), podobnie jak odpracowanie zwolnienia udzielonego na Twój wniosek w celu załatwienia spraw osobistych (art. 151 § 2 z indeksem 1).
Niezbędne elementy dokumentu
| Element | Co musi zawierać |
|---|
| Oznaczenie pracownika i pracodawcy | Imię, nazwisko, stanowisko i dział oraz nazwa i siedziba pracodawcy. Wniosek trafia do dokumentacji czasu pracy, więc musi wskazywać osobę. |
| Powołanie podstawy prawnej | Art. 151 z indeksem 2 § 1 Kodeksu pracy, czyli czas wolny na wniosek pracownika w tym samym wymiarze co przepracowane nadgodziny. |
| Daty i liczba godzin nadliczbowych | Każdy dzień osobno z liczbą godzin, a przy nadgodzinach średniotygodniowych okres rozliczeniowy, którego dotyczą (art. 151 z indeksem 1 § 2). |
| Łączny wymiar czasu wolnego | Suma godzin, o którą wnosisz. Przy wniosku pracownika jest równa liczbie nadgodzin, bez mnożnika. |
| Proponowany termin i forma odbioru | Pełne dni albo konkretne godziny w konkretnych dniach, najlepiej z terminem alternatywnym. To propozycja, którą pracodawca może przyjąć albo zmienić. |
| Postać papierowa lub elektroniczna | Art. 151 z indeksem 2 § 1 wymaga wniosku w postaci papierowej lub elektronicznej. Ustna prośba nie spełnia tego warunku. |
| Miejsce na decyzję pracodawcy | Zgoda, inny termin albo odmowa, z datą i podpisem. Przy odmowie nadgodziny rozlicza się z dodatkiem z art. 151 z indeksem 1. |
Najczęstsze błędy
- Zakładanie, że złożenie wniosku samo daje prawo do wolnego w wybranym dniu. Art. 151 z indeksem 2 § 1 mówi, że pracodawca „może” udzielić czasu wolnego, więc dopóki nie ma zgody, nie odbieraj go na własną rękę.
- Liczenie czasu wolnego z mnożnikiem 1,5. Wymiar o połowę wyższy dotyczy tylko czasu wolnego udzielanego przez pracodawcę bez wniosku pracownika (art. 151 z indeksem 2 § 2); na wniosek przysługuje godzina za godzinę.
- Oczekiwanie jednocześnie czasu wolnego i dodatku za te same godziny. Po udzieleniu czasu wolnego dodatek nie przysługuje (art. 151 z indeksem 2 § 3).
- Wpisywanie jako nadgodzin czasu dyżuru, w którym nie wykonywałeś pracy. Taki dyżur nie jest czasem pracy, a czas wolny za dyżur poza domem wynika z odrębnego przepisu (art. 151 z indeksem 5 § 2 i 3).
- Wnioskowanie o czas wolny za nadgodziny średniotygodniowe przed zamknięciem okresu rozliczeniowego. Przekroczenie przeciętnej tygodniowej normy wychodzi dopiero po rozliczeniu całego okresu (art. 151 z indeksem 1 § 2).
- Mylenie czasu wolnego za nadgodziny z dniem wolnym za wolną sobotę (art. 151 z indeksem 3) albo za niedzielę lub święto (art. 151 z indeksem 11). Tamte dni są obowiązkiem pracodawcy, a ten wniosek dotyczy jego zgody.
Jak policzyć i opisać nadgodziny we wniosku
Nadgodziny to praca ponad obowiązujące Cię normy czasu pracy albo ponad przedłużony dobowy wymiar wynikający z Twojego systemu i rozkładu (art. 151 § 1). Normy wynoszą 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin tygodniowo w okresie rozliczeniowym (art. 129 § 1). Doba do celów rozliczenia to 24 kolejne godziny od godziny, o której zaczynasz pracę według rozkładu, a nie doba kalendarzowa (art. 128 § 3 pkt 1). W praktyce oznacza to dwa rodzaje nadgodzin. Dobowe widać od razu: jeżeli zaczynasz o 8:00 i pracowałeś do 18:00 przy ośmiogodzinnym rozkładzie, masz 2 godziny nadliczbowe tego dnia. Średniotygodniowe pojawiają się, gdy w okresie rozliczeniowym przepracowałeś więcej godzin, niż wynosi jego wymiar, a nadwyżka nie wynika z nadgodzin dobowych już rozliczonych (art. 151 z indeksem 1 § 2). Te poznasz dopiero po zamknięciu okresu. Liczby porównaj z ewidencją czasu pracy, którą pracodawca udostępnia Ci na żądanie (art. 149 § 1).
Przykład wypełnienia
Na podstawie art. 151 z indeksem 2 § 1 Kodeksu pracy wnoszę o udzielenie
mi czasu wolnego od pracy w zamian za czas przepracowany w godzinach
nadliczbowych, w tym samym wymiarze, to jest 5 godzin.
Godziny nadliczbowe przepracowałem ponad obowiązującą mnie dobową normę
czasu pracy w następujących dniach:
6 października 2026 r. - 2 godziny (praca do 18:00)
8 października 2026 r. - 3 godziny (praca do 19:00)
Czas wolny proponuję wykorzystać w godzinach, w następujących terminach:
20 października 2026 r. - zakończenie pracy o 13:00 zamiast o 16:00 (3 godziny)
22 października 2026 r. - rozpoczęcie pracy o 10:00 zamiast o 8:00 (2 godziny)
Czas wolny na wniosek a czas wolny wyznaczony przez pracodawcę
Art. 151 z indeksem 2 przewiduje dwie drogi i warto ich nie mieszać. Na Twój wniosek pracodawca może udzielić czasu wolnego w tym samym wymiarze, a przepis nie wskazuje w tym paragrafie terminu, do kiedy ma to nastąpić (§ 1). Bez Twojego wniosku pracodawca też może udzielić czasu wolnego, ale wtedy wiążą go trzy warunki: najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego, w wymiarze o połowę wyższym niż liczba nadgodzin i bez obniżenia wynagrodzenia należnego za pełny miesięczny wymiar czasu pracy (§ 2). W obu przypadkach dodatek za te godziny nie przysługuje (§ 3). Jeżeli pracodawca wyznaczył Ci wolne za nadgodziny, a Ty o nie nie prosiłeś, za 4 godziny nadliczbowe powinieneś dostać 6 godzin wolnego. Wniosek złożony z Twojej inicjatywy daje Ci wpływ na termin, ale wymiar jest wtedy równy liczbie nadgodzin.
Warianty i przykładowe sytuacje
Cały dzień wolny
Wariant, w którym chcesz odebrać nadgodziny w formie pełnego dnia wolnego. Przy wniosku pracownika czas wolny udziela się w tym samym wymiarze co przepracowane nadgodziny (art. 151 z indeksem 2 § 1 Kodeksu pracy), więc pełny dzień wolny wymaga tylu godzin nadliczbowych, ile według rozkładu przepracowałbyś w tym dniu. Brakujące godziny trzeba odebrać inaczej albo rozliczyć z dodatkiem.
Wypełnij ten wariant w generatorze
Odbiór w godzinach
Wariant dla odbioru nadgodzin w godzinach, czyli przez wcześniejsze wyjście z pracy albo późniejsze rozpoczęcie dnia. Art. 151 z indeksem 2 § 1 mówi o czasie wolnym w tym samym wymiarze, a nie o dniach, więc nadgodziny można odbierać także godzinowo. We wniosku podaj każdy dzień z godziną zakończenia lub rozpoczęcia pracy i liczbą godzin.
Wypełnij ten wariant w generatorze
Nadgodziny z kilku dni
Wariant dla sytuacji, w której nadgodziny zebrały się w kilku różnych dniach i chcesz je odebrać jednym wnioskiem. Wykaz zawiera osobną pozycję dla każdego dnia z liczbą godzin, a suma trafia do wniosku jako łączny wymiar czasu wolnego. Kadry porównają go z ewidencją czasu pracy, którą pracodawca prowadzi i udostępnia na żądanie (art. 149 § 1 Kodeksu pracy).
Wypełnij ten wariant w generatorze
Przed końcem okresu
Wariant, w którym prosisz o odbiór czasu wolnego jeszcze w bieżącym okresie rozliczeniowym. Termin do końca okresu rozliczeniowego Kodeks pracy wiąże wprost tylko z czasem wolnym udzielanym bez wniosku pracownika (art. 151 z indeksem 2 § 2), ale wpisanie granic okresu we wniosku pozwala rozliczyć nadgodziny i czas wolny razem i pokazuje przełożonemu, do kiedy trzeba ustalić termin.
Wypełnij ten wariant w generatorze
Nadgodziny średniotygodniowe
Wariant dla nadgodzin, które wynikają z przekroczenia przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy w okresie rozliczeniowym (art. 151 z indeksem 1 § 2 Kodeksu pracy). Takie godziny ustala się dopiero po zamknięciu okresu, więc wniosek wskazuje okres, którego dotyczą, i liczbę godzin z ewidencji. Godziny nadliczbowe dobowe w tym samym okresie nie liczą się drugi raz jako średniotygodniowe. Jeżeli pracodawca odmówi czasu wolnego, za godziny średniotygodniowe przysługuje dodatek 100% (art. 151 z indeksem 1 § 2).
Wypełnij ten wariant w generatorze
Wymiar 1:1 a wynagrodzenie
Wariant dla pracownika, który wnosi o czas wolny w proporcji godzina za godzinę i chce wiedzieć, jak kadry rozliczą wynagrodzenie. Kodeks pracy wprost chroni pełne wynagrodzenie miesięczne tylko przy czasie wolnym udzielonym bez wniosku, w wymiarze o połowę wyższym (art. 151 z indeksem 2 § 2). Przy wniosku pracownika przepis tego nie rozstrzyga, więc wniosek zawiera prośbę o pisemną informację o rozliczeniu.
Wypełnij ten wariant w generatorze
Wniosek o czas wolny za nadgodziny - pełna treść wzoru
To jest kompletna treść wzoru. Puste miejsca uzupełni generator powyżej - albo skopiuj tekst i uzupełnij go ręcznie.
Pokaż pełną treść wzoru
..........................., dnia ...........................
...........................
stanowisko: ...........................
dział: ...........................
...........................
adres: ...........................
WNIOSEK O UDZIELENIE CZASU WOLNEGO W ZAMIAN ZA PRACĘ W GODZINACH NADLICZBOWYCH
Na podstawie art. 151 z indeksem 2 § 1 Kodeksu pracy wnoszę o udzielenie mi czasu wolnego od pracy w zamian za czas przepracowany w godzinach nadliczbowych, w tym samym wymiarze, to jest ............................
Godziny nadliczbowe przepracowałem/przepracowałam w następujących dniach:
...........................
Proponowany termin wykorzystania czasu wolnego: ............................
Przyjmuję do wiadomości, że za godziny nadliczbowe, za które zostanie udzielony czas wolny, dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych nie przysługuje (art. 151 z indeksem 2 § 3 Kodeksu pracy).
.............................................
podpis pracownika
DECYZJA PRACODAWCY
(właściwe zakreślić)
a) zgoda na udzielenie czasu wolnego w proponowanym terminie
b) zgoda na udzielenie czasu wolnego w terminie: ..............................
c) brak zgody - godziny nadliczbowe zostaną rozliczone zgodnie z art. 151 z indeksem 1 Kodeksu pracy
.............................................
data i podpis pracodawcy lub przełożonego
Wniosek o czas wolny za nadgodziny wzór Word (DOCX)
Wzór wniosek o czas wolny za nadgodziny w formacie Word pobierzesz z generatora przyciskiem „Pobierz Word (DOCX)” - za darmo, bez rejestracji, z już wpisanymi danymi.
Wniosek o czas wolny za nadgodziny wzór PDF
Ten sam dokument pobierzesz także jako PDF gotowy do wydruku i podpisu. Plik powstaje w Twojej przeglądarce, danych nigdzie nie wysyłamy.
Wniosek o czas wolny za nadgodziny do pobrania za darmo
Wzór jest darmowy w pełnej wersji - żadnego okresu próbnego, żadnego adresu e-mail. Wypełnij, pobierz, podpisz.
Aktualność wzoru na rok 2026
Wzór odpowiada stanowi prawnemu na rok 2026. Powołane przepisy sprawdzamy na bieżąco z tekstem ujednoliconym publikowanym przez Sejm (api.sejm.gov.pl).
Najczęściej zadawane pytania
Czy pracodawca musi zgodzić się na czas wolny za nadgodziny?
Nie. Art. 151 z indeksem 2 § 1 Kodeksu pracy stanowi, że pracodawca na wniosek pracownika może udzielić czasu wolnego, a nie że musi. Jeżeli odmówi, za godziny nadliczbowe przysługuje normalne wynagrodzenie i dodatek 100% albo 50%, zależnie od tego, kiedy przypadły (art. 151 z indeksem 1 § 1). Wyjątek: pracodawca może sam udzielić czasu wolnego bez wniosku, najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego i w wymiarze o połowę wyższym (art. 151 z indeksem 2 § 2). Wtedy dodatek nie przysługuje (§ 3). Za godziny z przekroczenia przeciętnej tygodniowej normy w okresie rozliczeniowym dodatek wynosi zawsze 100% (art. 151 z indeksem 1 § 2), chyba że nadwyżka wynika z nadgodzin, za które dodatek już Ci przysługuje. Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o ten dodatek, przedawniają się z upływem 3 lat od wymagalności (art. 291 § 1).
Czy za odebrane nadgodziny dostanę też dodatek?
Nie. Jeżeli pracodawca udzielił czasu wolnego, zarówno na Twój wniosek, jak i bez niego, dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych nie przysługuje (art. 151 z indeksem 2 § 3). Wybierasz więc jedno z dwojga: czas wolny albo dodatek. Dlatego wniosek zawiera zdanie, że przyjmujesz to do wiadomości.
Do kiedy trzeba odebrać czas wolny za nadgodziny?
Termin „najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego” Kodeks pracy wiąże wprost z czasem wolnym udzielanym bez wniosku pracownika (art. 151 z indeksem 2 § 2). Przy wniosku pracownika § 1 nie wskazuje terminu, a ten wzór go nie dopowiada. Najprościej zaproponować termin w bieżącym okresie rozliczeniowym, który znajdziesz w regulaminie pracy, układzie zbiorowym albo obwieszczeniu (art. 150 § 1). Jeżeli umowa kończy się przed upływem okresu, za pracę ponad normy przysługuje dodatek (art. 151 z indeksem 6 § 1).
Czy mogę odebrać nadgodziny w godzinach, a nie w całym dniu?
Tak, przepis mówi o czasie wolnym w tym samym wymiarze, a nie o dniach wolnych (art. 151 z indeksem 2 § 1). Możesz więc zaproponować wcześniejsze wyjście albo późniejsze rozpoczęcie pracy w konkretnych dniach. Podaj we wniosku godzinę i liczbę godzin dla każdego dnia, żeby kadry mogły to odnotować. Pełny dzień wolny wymaga tylu nadgodzin, ile przepracowałbyś w tym dniu według rozkładu.
Pracuję na pół etatu. Czy godziny ponad mój wymiar to nadgodziny?
Pracą w godzinach nadliczbowych jest praca ponad normy czasu pracy albo ponad przedłużony dobowy wymiar z rozkładu (art. 151 § 1). Przy niepełnym etacie strony ustalają w umowie o pracę liczbę godzin ponad umówiony wymiar, których przekroczenie daje prawo do dodatku obok normalnego wynagrodzenia (art. 151 § 5). Sprawdź ten limit w swojej umowie. Czy godziny poniżej limitu można odebrać jako czas wolny na podstawie art. 151 z indeksem 2, ten wzór nie rozstrzyga.
Ile nadgodzin może zlecić pracodawca?
Nadgodziny z powodu szczególnych potrzeb pracodawcy nie mogą przekroczyć 150 godzin w roku kalendarzowym na pracownika (art. 151 § 3), chyba że inną liczbę ustala układ zbiorowy albo regulamin pracy. Umowa o pracę może ustalić inną liczbę tylko wtedy, gdy pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu pracy (§ 4). Limit nie dotyczy nadgodzin z powodu akcji ratowniczej albo usunięcia awarii (§ 1 pkt 1). Jeżeli na Twoim stanowisku występują przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń lub natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia, nadgodzin z powodu szczególnych potrzeb pracodawcy nie wolno zlecać wcale (art. 151 § 2). Niezależnie od tego tygodniowy czas pracy łącznie z nadgodzinami nie może przekraczać przeciętnie 48 godzin w okresie rozliczeniowym (art. 131 § 1). Ten limit nie dotyczy pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy (art. 131 § 2).
Podstawa prawna
Powołane przepisy ostatnio sprawdzone maszynowo z tekstem ujednoliconym w serwisie Sejmu (api.sejm.gov.pl) dnia 21.09.2026. Zmiany w przepisach śledzimy na bieżąco.
- Kodeks pracy
- pojęcie prawa pracy obejmujące przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, układy zbiorowe i regulaminy; postanowienia regulaminów nie mogą być mniej korzystne niż przepisy ustaw (§ 2)
- Kodeks pracy
- definicja czasu pracy oraz doby i tygodnia do celów rozliczania czasu pracy (§ 3)
- Kodeks pracy
- normy czasu pracy: 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w okresie rozliczeniowym do 4 miesięcy (§ 1), przedłużanym do 12 miesięcy (§ 2)
- Kodeks pracy
- tygodniowy czas pracy łącznie z godzinami nadliczbowymi nie może przekraczać przeciętnie 48 godzin w okresie rozliczeniowym (§ 1); ograniczenie nie dotyczy pracowników zarządzających zakładem pracy (§ 2)
- Kodeks pracy
- rozkłady z różnymi godzinami rozpoczynania pracy (ruchomy czas pracy); ponowne wykonywanie pracy w tej samej dobie nie stanowi pracy w godzinach nadliczbowych (§ 4)
- Kodeks pracy
- ewidencja czasu pracy prowadzona przez pracodawcę i udostępniana pracownikowi na jego żądanie (§ 1); brak ewidencji godzin pracy przy ryczałcie za godziny nadliczbowe (§ 2)
- Kodeks pracy
- ustalanie systemów i rozkładów czasu pracy oraz okresów rozliczeniowych w układzie zbiorowym, regulaminie pracy albo obwieszczeniu
- Kodeks pracy
- definicja pracy w godzinach nadliczbowych i przesłanki jej dopuszczalności (§ 1), zakaz nadgodzin ze szczególnych potrzeb pracodawcy na stanowiskach z przekroczeniem najwyższych dopuszczalnych stężeń lub natężeń czynników szkodliwych (§ 2), odpracowanie zwolnienia na sprawy osobiste (§ 2 z indeksem 1), limit 150 godzin rocznie (§ 3 i 4), niepełny wymiar czasu pracy (§ 5)
- Kodeks pracy
- dodatki za pracę w godzinach nadliczbowych 100% i 50% (§ 1), dodatek 100% za przekroczenie przeciętnej tygodniowej normy, chyba że nadwyżka wynika z nadgodzin z prawem do dodatku z § 1 (§ 2), ryczałt dla pracujących stale poza zakładem (§ 4)
- Kodeks pracy
- czas wolny w zamian za godziny nadliczbowe: na wniosek pracownika w tym samym wymiarze (§ 1), bez wniosku do końca okresu rozliczeniowego w wymiarze o połowę wyższym (§ 2), brak dodatku w obu przypadkach (§ 3)
- Kodeks pracy
- inny dzień wolny za pracę w dniu wolnym wynikającym z przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy, w terminie uzgodnionym z pracownikiem
- Kodeks pracy
- praca poza normalnymi godzinami pracowników zarządzających zakładem pracy i kierowników wyodrębnionych komórek organizacyjnych
- Kodeks pracy
- dyżur: czasu dyżuru bez wykonywania pracy nie wlicza się do czasu pracy, odrębny czas wolny za dyżur
- Kodeks pracy
- dodatek za pracę ponad normy przy ustaniu stosunku pracy przed upływem okresu rozliczeniowego
- Kodeks pracy
- inny dzień wolny za pracę w niedzielę i w święto oraz dodatek przy braku możliwości jego udzielenia
- Kodeks pracy
- przedawnienie roszczeń ze stosunku pracy z upływem 3 lat od wymagalności
Powiązane dokumenty
- Wniosek o odbiór dnia wolnego za sobotę - wzór
Wniosek o odbiór dnia wolnego za sobotę wzór 2026 za darmo, PDF i Word. Za święto w sobotę, pracę w wolną sobotę, niedzielę lub święto.
- Ewidencja czasu pracy pracownika - wzór
Ewidencja czasu pracy wzór 2026 za darmo, PDF i Word. Miesięczna karta pracownika z nadgodzinami, nocą i urlopami, zgodna z art. 149 Kodeksu pracy.
- Wniosek o ruchomy czas pracy - wzór
Wniosek o ruchomy czas pracy wzór 2026 za darmo, PDF i Word. Wniosek ogólny, pracownika wychowującego dziecko do 8 lat i z art. 142[1] Kodeksu pracy, bez rejestracji.
- Skarga na pracodawcę do Państwowej Inspekcji Pracy - wzór
Skarga na pracodawcę do PIP wzór 2026 za darmo, PDF i Word. Wynagrodzenie, nadgodziny, urlop, świadectwo pracy, mobbing, BHP, z zastrzeżeniem poufności.
Maszynowo czytelny schemat tego dokumentu: wniosek-o-czas-wolny-za-nadgodziny.json
