{
  "slug": "zgoda-na-prace-nieletniego",
  "title": "Zgoda rodzica na pracę nieletniego",
  "version": "1",
  "seasonality": null,
  "status": "verified",
  "url": "https://sporzadzono.pl/praca/zgoda-na-prace-nieletniego/",
  "description": "Zgoda rodzica na pracę nieletniego wzór 2026 za darmo, PDF i Word. Umowa o pracę, zlecenie, przygotowanie zawodowe i praca dziecka w reklamie.",
  "fields": [
    {
      "id": "miejscowosc",
      "label": "Miejscowość",
      "type": "text",
      "required": true,
      "placeholder": "Poznań",
      "group": "Pismo"
    },
    {
      "id": "data",
      "label": "Data sporządzenia",
      "type": "date",
      "required": true,
      "group": "Pismo"
    },
    {
      "id": "rodzaj",
      "label": "Na co wyrażasz zgodę",
      "type": "select",
      "required": true,
      "options": [
        {
          "value": "",
          "label": "Wybierz"
        },
        {
          "value": "cywilna",
          "label": "Umowa cywilnoprawna (zlecenie, dzieło, świadczenie usług)"
        },
        {
          "value": "lekkie",
          "label": "Umowa o pracę przy pracach lekkich (praca wakacyjna lub dorywcza)"
        },
        {
          "value": "przygotowanie",
          "label": "Umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego"
        },
        {
          "value": "artystyczna",
          "label": "Praca dziecka do 16 lat w kulturze, sztuce, sporcie lub reklamie"
        }
      ],
      "hint": "Wybierz umowę, którą podpisuje dziecko (albo Ty w jego imieniu). Przy zleceniu i umowie o dzieło zgoda jest warunkiem ważności umowy (art. 17 Kodeksu cywilnego). Przy umowie o pracę co do zasady nim nie jest (art. 22 § 3 Kodeksu pracy). Wyjątki dla przygotowania zawodowego i pracy dziecka do 16 lat opisuje poradnik poniżej.",
      "group": "Rodzaj zgody"
    },
    {
      "id": "umowa_nazwa",
      "label": "Rodzaj umowy cywilnoprawnej",
      "type": "text",
      "placeholder": "umowa zlecenia",
      "hint": "Wpisz tak, jak umowa jest nazwana w jej treści, np. umowa zlecenia albo umowa o dzieło.",
      "requiredIf": {
        "field": "rodzaj",
        "equals": "cywilna"
      },
      "showIf": {
        "field": "rodzaj",
        "equals": "cywilna"
      },
      "group": "Rodzaj zgody"
    },
    {
      "id": "forma_przygotowania",
      "label": "Forma przygotowania zawodowego",
      "type": "select",
      "options": [
        {
          "value": "",
          "label": "Wybierz"
        },
        {
          "value": "nauka_zawodu",
          "label": "Nauka zawodu"
        },
        {
          "value": "przyuczenie",
          "label": "Przyuczenie do wykonywania określonej pracy"
        }
      ],
      "hint": "Umowa w celu przygotowania zawodowego określa jego rodzaj, czas trwania i miejsce, sposób dokształcania teoretycznego i wynagrodzenie (art. 195 § 1 Kodeksu pracy).",
      "requiredIf": {
        "field": "rodzaj",
        "equals": "przygotowanie"
      },
      "showIf": {
        "field": "rodzaj",
        "equals": "przygotowanie"
      },
      "group": "Rodzaj zgody"
    },
    {
      "id": "dzialalnosc",
      "label": "Rodzaj działalności podmiotu",
      "type": "select",
      "options": [
        {
          "value": "",
          "label": "Wybierz"
        },
        {
          "value": "kulturalna",
          "label": "Kulturalna"
        },
        {
          "value": "artystyczna",
          "label": "Artystyczna (film, teatr, muzyka)"
        },
        {
          "value": "sportowa",
          "label": "Sportowa"
        },
        {
          "value": "reklamowa",
          "label": "Reklamowa (reklama, sesja zdjęciowa)"
        }
      ],
      "hint": "Art. 304 z indeksem 5 Kodeksu pracy dotyczy dziecka do ukończenia 16 lat. Jeżeli dziecko ma już 16 lat, wybierz wariant odpowiadający umowie, którą podpisuje.",
      "requiredIf": {
        "field": "rodzaj",
        "equals": "artystyczna"
      },
      "showIf": {
        "field": "rodzaj",
        "equals": "artystyczna"
      },
      "group": "Rodzaj zgody"
    },
    {
      "id": "kto",
      "label": "Kto wyraża zgodę",
      "type": "select",
      "required": true,
      "options": [
        {
          "value": "",
          "label": "Wybierz"
        },
        {
          "value": "jeden_rodzic",
          "label": "Jedno z rodziców"
        },
        {
          "value": "oboje_rodzice",
          "label": "Oboje rodzice (jedno pismo, dwa podpisy)"
        },
        {
          "value": "opiekun",
          "label": "Opiekun ustanowiony przez sąd"
        }
      ],
      "hint": "Każde z rodziców może działać samodzielnie jako przedstawiciel ustawowy dziecka (art. 98 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). O istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają jednak wspólnie (art. 97 § 2), więc podpis obojga jest rozwiązaniem bezpieczniejszym.",
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "rodzic1_imie",
      "label": "Imię i nazwisko osoby podpisującej",
      "type": "text",
      "required": true,
      "placeholder": "Katarzyna Wiśniewska",
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "rodzic1_rod",
      "label": "Płeć osoby podpisującej (opcjonalnie)",
      "type": "select",
      "default": "",
      "options": [
        {
          "value": "",
          "label": "Nie podano"
        },
        {
          "value": "m",
          "label": "Mężczyzna"
        },
        {
          "value": "f",
          "label": "Kobieta"
        }
      ],
      "hint": "Dzięki temu pismo użyje właściwej formy, np. „podpisany” albo „podpisana”.",
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "rodzic1_adres",
      "label": "Adres osoby podpisującej",
      "type": "address",
      "required": true,
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "rodzic1_dokument",
      "label": "Dokument tożsamości osoby podpisującej (opcjonalnie)",
      "type": "text",
      "placeholder": "dowód osobisty ABC 123456",
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "telefon",
      "label": "Telefon kontaktowy (opcjonalnie)",
      "type": "text",
      "placeholder": "+48 600 000 000",
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "wladza_drugiego",
      "label": "Władza rodzicielska drugiego rodzica",
      "type": "select",
      "options": [
        {
          "value": "",
          "label": "Wybierz"
        },
        {
          "value": "wspolna",
          "label": "Drugiemu rodzicowi także przysługuje władza rodzicielska"
        },
        {
          "value": "jedyna",
          "label": "Władza przysługuje tylko mnie (drugi rodzic nie żyje, nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych, został władzy pozbawiony albo jego władza jest zawieszona)"
        },
        {
          "value": "ograniczona",
          "label": "Sąd powierzył wykonywanie władzy mnie, a władzę drugiego rodzica ograniczył"
        }
      ],
      "hint": "Gdy jedno z rodziców nie żyje, nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych, zostało pozbawione władzy albo jego władza jest zawieszona, władza przysługuje drugiemu (art. 94 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Przy ograniczeniu władzy (art. 107 § 2) sprawdź w orzeczeniu, jakie uprawnienia zachował drugi rodzic.",
      "requiredIf": {
        "field": "kto",
        "equals": "jeden_rodzic"
      },
      "showIf": {
        "field": "kto",
        "equals": "jeden_rodzic"
      },
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "wladza_podstawa",
      "label": "Dokument potwierdzający sytuację drugiego rodzica (akt zgonu albo postanowienie sądu)",
      "type": "text",
      "placeholder": "postanowienie Sądu Rejonowego w Poznaniu z dnia 3 marca 2024 r., sygn. akt III Nsm 123/24",
      "requiredIf": {
        "any": [
          {
            "field": "wladza_drugiego",
            "equals": "jedyna"
          },
          {
            "field": "wladza_drugiego",
            "equals": "ograniczona"
          }
        ]
      },
      "showIf": {
        "any": [
          {
            "field": "wladza_drugiego",
            "equals": "jedyna"
          },
          {
            "field": "wladza_drugiego",
            "equals": "ograniczona"
          }
        ]
      },
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "tytul",
      "label": "Orzeczenie o ustanowieniu opieki",
      "type": "text",
      "placeholder": "postanowienie Sądu Rejonowego w Poznaniu z dnia 12 stycznia 2023 r., sygn. akt III Nsm 45/23",
      "hint": "Opiekę ustanawia się, gdy żadnemu z rodziców nie przysługuje władza rodzicielska (art. 94 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Art. 191 § 2 z indeksem 4 i art. 304 z indeksem 5 Kodeksu pracy wymieniają opiekuna wprost obok przedstawiciela ustawowego.",
      "requiredIf": {
        "field": "kto",
        "equals": "opiekun"
      },
      "showIf": {
        "field": "kto",
        "equals": "opiekun"
      },
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "rodzic2_imie",
      "label": "Imię i nazwisko drugiego rodzica",
      "type": "text",
      "placeholder": "Marek Wiśniewski",
      "requiredIf": {
        "field": "kto",
        "equals": "oboje_rodzice"
      },
      "showIf": {
        "field": "kto",
        "equals": "oboje_rodzice"
      },
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "rodzic2_adres",
      "label": "Adres drugiego rodzica",
      "type": "address",
      "requiredIf": {
        "field": "kto",
        "equals": "oboje_rodzice"
      },
      "showIf": {
        "field": "kto",
        "equals": "oboje_rodzice"
      },
      "group": "Osoba podpisująca"
    },
    {
      "id": "dziecko_imie",
      "label": "Imię i nazwisko dziecka",
      "type": "text",
      "required": true,
      "placeholder": "Michał Wiśniewski",
      "group": "Dziecko"
    },
    {
      "id": "dziecko_rod",
      "label": "Płeć dziecka (opcjonalnie)",
      "type": "select",
      "default": "",
      "options": [
        {
          "value": "",
          "label": "Nie podano"
        },
        {
          "value": "m",
          "label": "Mężczyzna"
        },
        {
          "value": "f",
          "label": "Kobieta"
        }
      ],
      "hint": "Dzięki temu pismo użyje słowa „uczeń” albo „uczennica”.",
      "group": "Dziecko"
    },
    {
      "id": "dziecko_data_ur",
      "label": "Data urodzenia dziecka",
      "type": "date",
      "required": true,
      "group": "Dziecko"
    },
    {
      "id": "wiek",
      "label": "Wiek dziecka w dniu rozpoczęcia pracy",
      "type": "select",
      "required": true,
      "options": [
        {
          "value": "",
          "label": "Wybierz"
        },
        {
          "value": "ponizej_13",
          "label": "Nie ukończyło 13 lat"
        },
        {
          "value": "13_14",
          "label": "Ukończyło 13 lat, nie ukończyło 15"
        },
        {
          "value": "15",
          "label": "Ukończyło 15 lat, nie ukończyło 16"
        },
        {
          "value": "16_17",
          "label": "Ukończyło 16 lat, nie ukończyło 18"
        }
      ],
      "hint": "Wiek przesądza o zasadach. Poniżej 13 lat dziecko nie ma zdolności do czynności prawnych (art. 12 Kodeksu cywilnego). Od 15 lat jest młodocianym (art. 190 § 1 Kodeksu pracy). Osobę poniżej 15 lat wolno zatrudnić tylko w przypadkach z art. 191 § 2 z indeksem 1 do 3, np. w roku kalendarzowym, w którym kończy 15 lat, jeżeli ukończyła szkołę podstawową. Do 16 lat obowiązuje krótszy czas pracy (art. 202 § 1).",
      "group": "Dziecko"
    },
    {
      "id": "dziecko_pesel",
      "label": "PESEL dziecka (opcjonalnie)",
      "type": "text",
      "placeholder": "10271512345",
      "group": "Dziecko"
    },
    {
      "id": "szkola",
      "label": "Szkoła, do której dziecko uczęszcza (opcjonalnie)",
      "type": "text",
      "placeholder": "Szkoła Podstawowa nr 12 w Poznaniu",
      "group": "Dziecko"
    },
    {
      "id": "podmiot_nazwa",
      "label": "Pracodawca, zleceniodawca lub podmiot przyjmujący dziecko",
      "type": "text",
      "required": true,
      "placeholder": "Przykład sp. z o.o.",
      "group": "Pracodawca lub zleceniodawca"
    },
    {
      "id": "podmiot_adres",
      "label": "Adres pracodawcy lub zleceniodawcy",
      "type": "address",
      "required": true,
      "group": "Pracodawca lub zleceniodawca"
    },
    {
      "id": "opinia_poradni",
      "label": "Opinia poradni psychologiczno-pedagogicznej (opcjonalnie)",
      "type": "text",
      "placeholder": "opinia Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 2 w Poznaniu z dnia 10 maja 2027 r., nr 45/2027",
      "hint": "Umowę w celu przygotowania zawodowego z osobą poniżej 15 lat wolno zawrzeć tylko za zgodą przedstawiciela ustawowego i po uzyskaniu pozytywnej opinii poradni (art. 191 § 2 z indeksem 4 Kodeksu pracy). Nie dotyczy to osoby, która ukończyła szkołę podstawową i jest zatrudniana w roku, w którym kończy 15 lat (§ 2 z indeksem 1). Przy przyuczeniu osoby bez ukończonej szkoły podstawowej potrzebne jest też zezwolenie dyrektora szkoły podstawowej z obwodu dziecka na spełnianie obowiązku szkolnego poza szkołą (§ 2 z indeksem 5).",
      "showIf": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "przygotowanie"
          },
          {
            "any": [
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "ponizej_13"
              },
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "13_14"
              }
            ]
          }
        ]
      },
      "group": "Pracodawca lub zleceniodawca"
    },
    {
      "id": "praca_rodzaj",
      "label": "Rodzaj pracy lub zajęć",
      "type": "textarea",
      "required": true,
      "placeholder": "np. pomoc w obsłudze klientów punktu informacji turystycznej",
      "hint": "Opisz konkretnie, co dziecko będzie robić. Przy pracach lekkich wpisz prace z wykazu lekkich prac pracodawcy (art. 200 z indeksem 1 § 3 do 5 Kodeksu pracy). Przy przygotowaniu zawodowym wpisz zawód albo zakres przyuczenia, tak jak w umowie. Przy reklamie, filmie lub sesji zdjęciowej opisz zajęcia i liczbę dni zdjęciowych.",
      "group": "Praca"
    },
    {
      "id": "projekt",
      "label": "Produkcja, wydarzenie lub kampania (opcjonalnie)",
      "type": "text",
      "placeholder": "kampania reklamowa „Jesień 2027”, zdjęcia 3 dni",
      "showIf": {
        "field": "rodzaj",
        "equals": "artystyczna"
      },
      "group": "Praca"
    },
    {
      "id": "praca_miejsce",
      "label": "Miejsce wykonywania pracy (opcjonalnie)",
      "type": "text",
      "placeholder": "Poznań, ul. Półwiejska 12",
      "group": "Praca"
    },
    {
      "id": "data_od",
      "label": "Początek pracy",
      "type": "date",
      "required": true,
      "group": "Praca"
    },
    {
      "id": "data_do",
      "label": "Koniec pracy (opcjonalnie)",
      "type": "date",
      "hint": "Zostaw puste, jeżeli umowa nie ma daty końcowej. Przy przygotowaniu zawodowym wpisz planowany koniec, bo umowa określa czas jego trwania (art. 195 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy).",
      "group": "Praca"
    },
    {
      "id": "wymiar",
      "label": "Wymiar i godziny pracy lub zajęć",
      "type": "textarea",
      "required": true,
      "placeholder": "np. 6 godzin dziennie, od poniedziałku do piątku, w godzinach 9:00-15:00",
      "hint": "Młodociany do 16 lat pracuje najwyżej 6 godzin na dobę, powyżej 16 lat najwyżej 8 (art. 202 § 1 i 2). Przy pracach lekkich w ferie najwyżej 7 godzin na dobę i 35 w tygodniu, do 16 lat 6 godzin na dobę, a w czasie zajęć szkolnych 12 godzin w tygodniu i najwyżej 2 godziny w dniu zajęć szkolnych (art. 200 z indeksem 2 § 2 i 3). Praca w porze nocnej jest zakazana (art. 203 § 1).",
      "group": "Praca"
    },
    {
      "id": "wynagrodzenie",
      "label": "Wynagrodzenie (opcjonalnie)",
      "type": "text",
      "placeholder": "3 500 zł brutto miesięcznie",
      "group": "Praca"
    },
    {
      "id": "zastrzezenia",
      "label": "Dodatkowe warunki zgody (opcjonalnie)",
      "type": "textarea",
      "placeholder": "np. zgoda nie obejmuje pracy w soboty; dziecko wraca do domu przed 20:00",
      "group": "Praca"
    },
    {
      "id": "pouczenie",
      "label": "Dodaj potwierdzenie znajomości ograniczeń pracy młodocianego",
      "type": "checkbox",
      "hint": "Do pisma trafi lista ustawowych ograniczeń: czas pracy, zakaz pracy nocnej i w nadgodzinach, odpoczynek, prace wzbronione i dokształcanie. Lista nie zastępuje obowiązków pracodawcy.",
      "showIf": {
        "any": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "lekkie"
          },
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "przygotowanie"
          }
        ]
      },
      "group": "Praca"
    }
  ],
  "template": [
    {
      "text": "{{miejscowosc}}, dnia {{data}}",
      "align": "right"
    },
    {
      "text": ""
    },
    {
      "text": "Rodzic (przedstawiciel ustawowy):\n{{rodzic1_imie}}\nzam. {{rodzic1_adres}}",
      "when": {
        "field": "kto",
        "equals": "jeden_rodzic"
      }
    },
    {
      "text": "Rodzice (przedstawiciele ustawowi):\n1. {{rodzic1_imie}}, zam. {{rodzic1_adres}}\n2. {{rodzic2_imie}}, zam. {{rodzic2_adres}}",
      "when": {
        "field": "kto",
        "equals": "oboje_rodzice"
      }
    },
    {
      "text": "Opiekun:\n{{rodzic1_imie}}\nzam. {{rodzic1_adres}}\n{{g:rodzic1_rod|ustanowiony|ustanowiona}} opiekunem: {{tytul}}",
      "when": {
        "field": "kto",
        "equals": "opiekun"
      }
    },
    {
      "text": "{{rodzic1_imie}}\nadres: {{rodzic1_adres}}",
      "when": {
        "field": "kto",
        "truthy": false
      }
    },
    {
      "text": "Dokument tożsamości: {{rodzic1_dokument}}",
      "when": {
        "field": "rodzic1_dokument",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": "Telefon: {{telefon}}",
      "when": {
        "field": "telefon",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": ""
    },
    {
      "text": "{{podmiot_nazwa}}\nadres: {{podmiot_adres}}",
      "align": "right"
    },
    {
      "text": ""
    },
    {
      "text": "ZGODA PRZEDSTAWICIELA USTAWOWEGO",
      "style": "title",
      "align": "center"
    },
    {
      "text": "na zawarcie umowy cywilnoprawnej przez małoletniego",
      "style": "small",
      "align": "center",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "cywilna"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "notEquals": "ponizej_13"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "na wykonywanie przez dziecko umowy cywilnoprawnej, którą w jego imieniu zawiera przedstawiciel ustawowy",
      "style": "small",
      "align": "center",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "cywilna"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "equals": "ponizej_13"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "na zatrudnienie młodocianego przy wykonywaniu lekkich prac",
      "style": "small",
      "align": "center",
      "when": {
        "field": "rodzaj",
        "equals": "lekkie"
      }
    },
    {
      "text": "na zawarcie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego",
      "style": "small",
      "align": "center",
      "when": {
        "field": "rodzaj",
        "equals": "przygotowanie"
      }
    },
    {
      "text": "na wykonywanie pracy lub innych zajęć zarobkowych przez dziecko do ukończenia 16 roku życia",
      "style": "small",
      "align": "center",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "artystyczna"
          },
          {
            "any": [
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "ponizej_13"
              },
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "13_14"
              },
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "15"
              }
            ]
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": ""
    },
    {
      "text": "Ja, niżej {{g:rodzic1_rod|podpisany|podpisana}}, działając jako rodzic i przedstawiciel ustawowy dziecka (art. 98 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), wyrażam zgodę, aby moje małoletnie dziecko:",
      "when": {
        "field": "kto",
        "equals": "jeden_rodzic"
      }
    },
    {
      "text": "My, niżej podpisani, działając jako rodzice i przedstawiciele ustawowi dziecka (art. 98 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), wyrażamy zgodę, aby nasze małoletnie dziecko:",
      "when": {
        "field": "kto",
        "equals": "oboje_rodzice"
      }
    },
    {
      "text": "Ja, niżej {{g:rodzic1_rod|podpisany|podpisana}}, działając jako opiekun małoletniego, wyrażam zgodę, aby małoletnie dziecko:",
      "when": {
        "field": "kto",
        "equals": "opiekun"
      }
    },
    {
      "text": "Wyrażam zgodę, aby małoletnie dziecko:",
      "when": {
        "field": "kto",
        "truthy": false
      }
    },
    {
      "text": "{{dziecko_imie}}, ur. {{dziecko_data_ur}}"
    },
    {
      "text": "PESEL: {{dziecko_pesel}}",
      "when": {
        "field": "dziecko_pesel",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": "{{g:dziecko_rod|uczeń|uczennica}}: {{szkola}}",
      "when": {
        "field": "szkola",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": ""
    },
    {
      "text": "{{#hr}}. Zakres zgody",
      "style": "heading"
    },
    {
      "text": "zawarło z {{podmiot_nazwa}} umowę cywilnoprawną ({{umowa_nazwa}}) i wykonywało na jej podstawie: {{praca_rodzaj}}.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "cywilna"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "notEquals": "ponizej_13"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "wykonywało na rzecz {{podmiot_nazwa}}: {{praca_rodzaj}}, na podstawie umowy cywilnoprawnej ({{umowa_nazwa}}), którą w imieniu dziecka zawiera przedstawiciel ustawowy, ponieważ dziecko nie ukończyło 13 lat i nie ma zdolności do czynności prawnych (art. 12 Kodeksu cywilnego).",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "cywilna"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "equals": "ponizej_13"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "zostało zatrudnione przez {{podmiot_nazwa}} na podstawie umowy o pracę przy wykonywaniu lekkich prac (art. 200 z indeksem 1 Kodeksu pracy), obejmujących: {{praca_rodzaj}}.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "lekkie"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "notEquals": "ponizej_13"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Dziecko nie ukończyło 13 lat. Zatrudnianie osoby, która nie ukończyła 15 lat, jest zabronione, z zastrzeżeniem art. 191 § 2 z indeksem 1 do 3 Kodeksu pracy (art. 190 § 2). § 2 z indeksem 1 dotyczy roku kalendarzowego, w którym osoba kończy 15 lat, a § 2 z indeksem 2 i 3 tylko przygotowania zawodowego. Zgody na zatrudnienie tego dziecka przy lekkich pracach nie można więc skutecznie udzielić.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "lekkie"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "equals": "ponizej_13"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Ponieważ dziecko nie ukończyło 15 lat, może być zatrudnione na zasadach określonych dla młodocianych tylko wtedy, gdy ukończyło szkołę podstawową i zatrudnienie przypada w roku kalendarzowym, w którym kończy 15 lat (art. 191 § 2 z indeksem 1 Kodeksu pracy). W przeciwnym razie jego zatrudnienie jest zabronione (art. 190 § 2). Art. 304 z indeksem 5 § 1 Kodeksu pracy dopuszcza pracę lub inne zajęcia zarobkowe dziecka do ukończenia 16 roku życia wyłącznie na rzecz podmiotu prowadzącego działalność kulturalną, artystyczną, sportową lub reklamową. Przepisy nie rozstrzygają wprost, jak ten przepis łączy się z art. 191 § 2 z indeksem 1, dlatego przed rozpoczęciem pracy należy zapytać o to właściwego inspektora pracy.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "lekkie"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "equals": "13_14"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "zawarło z {{podmiot_nazwa}} umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego w formie nauki zawodu, w zawodzie: {{praca_rodzaj}}.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "przygotowanie"
          },
          {
            "field": "forma_przygotowania",
            "equals": "nauka_zawodu"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "zawarło z {{podmiot_nazwa}} umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego w formie przyuczenia do wykonywania określonej pracy, w zakresie: {{praca_rodzaj}}.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "przygotowanie"
          },
          {
            "field": "forma_przygotowania",
            "equals": "przyuczenie"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "zawarło z {{podmiot_nazwa}} umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego w zakresie: {{praca_rodzaj}}.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "przygotowanie"
          },
          {
            "field": "forma_przygotowania",
            "truthy": false
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "wykonywało pracę lub inne zajęcia zarobkowe na rzecz {{podmiot_nazwa}}, polegające na: {{praca_rodzaj}}.",
      "when": {
        "field": "rodzaj",
        "equals": "artystyczna"
      }
    },
    {
      "text": "wykonywało na rzecz {{podmiot_nazwa}} następującą pracę lub zajęcia: {{praca_rodzaj}}.",
      "when": {
        "field": "rodzaj",
        "truthy": false
      }
    },
    {
      "text": "Rodzaj działalności podmiotu: kulturalna.",
      "when": {
        "field": "dzialalnosc",
        "equals": "kulturalna"
      }
    },
    {
      "text": "Rodzaj działalności podmiotu: artystyczna.",
      "when": {
        "field": "dzialalnosc",
        "equals": "artystyczna"
      }
    },
    {
      "text": "Rodzaj działalności podmiotu: sportowa.",
      "when": {
        "field": "dzialalnosc",
        "equals": "sportowa"
      }
    },
    {
      "text": "Rodzaj działalności podmiotu: reklamowa.",
      "when": {
        "field": "dzialalnosc",
        "equals": "reklamowa"
      }
    },
    {
      "text": "Produkcja, wydarzenie lub kampania: {{projekt}}",
      "when": {
        "field": "projekt",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": "Okres: od dnia {{data_od}} do dnia {{data_do}}",
      "when": {
        "field": "data_do",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": "Okres: od dnia {{data_od}}",
      "when": {
        "field": "data_do",
        "truthy": false
      }
    },
    {
      "text": "Miejsce wykonywania: {{praca_miejsce}}",
      "when": {
        "field": "praca_miejsce",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": "Wymiar i godziny: {{wymiar}}"
    },
    {
      "text": "Wynagrodzenie: {{wynagrodzenie}}",
      "when": {
        "field": "wynagrodzenie",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": "Dodatkowe warunki zgody: {{zastrzezenia}}",
      "when": {
        "field": "zastrzezenia",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": ""
    },
    {
      "text": "{{#hr}}. Podstawa prawna i oświadczenia",
      "style": "heading",
      "when": {
        "any": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "cywilna"
          },
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "lekkie"
          },
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "przygotowanie"
          },
          {
            "all": [
              {
                "field": "rodzaj",
                "equals": "artystyczna"
              },
              {
                "any": [
                  {
                    "field": "wiek",
                    "equals": "ponizej_13"
                  },
                  {
                    "field": "wiek",
                    "equals": "13_14"
                  },
                  {
                    "field": "wiek",
                    "equals": "15"
                  }
                ]
              }
            ]
          },
          {
            "field": "wladza_drugiego",
            "equals": "jedyna"
          },
          {
            "field": "wladza_drugiego",
            "equals": "ograniczona"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Niniejsza zgoda jest zgodą przedstawiciela ustawowego, o której mowa w art. 17 Kodeksu cywilnego.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "cywilna"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "notEquals": "ponizej_13"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Ponieważ dziecko nie ukończyło 16 lat, zgoda dotyczy wyłącznie pracy lub innych zajęć zarobkowych na rzecz podmiotu prowadzącego działalność kulturalną, artystyczną, sportową lub reklamową i jest uprzednią zgodą, o której mowa w art. 304 z indeksem 5 § 1 Kodeksu pracy. Zajęcia mogą rozpocząć się po uzyskaniu zezwolenia właściwego inspektora pracy.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "cywilna"
          },
          {
            "any": [
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "ponizej_13"
              },
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "13_14"
              },
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "15"
              }
            ]
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Zgoda nie jest warunkiem ważności umowy o pracę. Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody przedstawiciela ustawowego nawiązać stosunek pracy. Jeżeli stosunek pracy sprzeciwia się jej dobru, przedstawiciel ustawowy może go rozwiązać za zezwoleniem sądu opiekuńczego (art. 22 § 3 Kodeksu pracy).",
      "when": {
        "any": [
          {
            "all": [
              {
                "field": "rodzaj",
                "equals": "lekkie"
              },
              {
                "field": "wiek",
                "notEquals": "ponizej_13"
              }
            ]
          },
          {
            "all": [
              {
                "field": "rodzaj",
                "equals": "przygotowanie"
              },
              {
                "any": [
                  {
                    "field": "wiek",
                    "equals": "15"
                  },
                  {
                    "field": "wiek",
                    "equals": "16_17"
                  }
                ]
              }
            ]
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Jeżeli dziecko nie ukończyło szkoły podstawowej, umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego w formie przyuczenia do wykonywania określonej pracy zawiera się na wniosek przedstawiciela ustawowego lub opiekuna, gdy dziecko zostało przyjęte do oddziału przysposabiającego do pracy albo uzyskało zezwolenie dyrektora szkoły podstawowej na spełnianie obowiązku szkolnego poza szkołą i pozytywną opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej (art. 191 § 2 z indeksem 6 Kodeksu pracy).",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "przygotowanie"
          },
          {
            "any": [
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "15"
              },
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "16_17"
              }
            ]
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Zgoda obejmuje wyłącznie prace ujęte w wykazie lekkich prac ustalonym przez pracodawcę (art. 200 z indeksem 1 § 3 i 4 Kodeksu pracy).",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "lekkie"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "notEquals": "ponizej_13"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Niniejsza zgoda jest zgodą przedstawiciela ustawowego, o której mowa w art. 191 § 2 z indeksem 4 Kodeksu pracy. Zawarcie umowy wymaga także pozytywnej opinii poradni psychologiczno-pedagogicznej.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "przygotowanie"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "equals": "ponizej_13"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Jeżeli dziecko ukończyło szkołę podstawową i jest zatrudniane w roku kalendarzowym, w którym kończy 15 lat, zatrudnia się je na zasadach określonych dla młodocianych (art. 191 § 2 z indeksem 1 Kodeksu pracy). W pozostałych przypadkach niniejsza zgoda jest zgodą przedstawiciela ustawowego, o której mowa w art. 191 § 2 z indeksem 4 Kodeksu pracy, a zawarcie umowy wymaga także pozytywnej opinii poradni psychologiczno-pedagogicznej.",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "przygotowanie"
          },
          {
            "field": "wiek",
            "equals": "13_14"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Jeżeli dziecko nie ukończyło szkoły podstawowej, wymagane jest również zezwolenie dyrektora szkoły podstawowej, w której obwodzie mieszka, na spełnianie obowiązku szkolnego poza szkołą (art. 191 § 2 z indeksem 5 Kodeksu pracy).",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "przygotowanie"
          },
          {
            "field": "forma_przygotowania",
            "equals": "przyuczenie"
          },
          {
            "any": [
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "ponizej_13"
              },
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "13_14"
              }
            ]
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Opinia poradni: {{opinia_poradni}}",
      "when": {
        "field": "opinia_poradni",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": "Niniejsza zgoda jest uprzednią pisemną zgodą przedstawiciela ustawowego, o której mowa w art. 304 z indeksem 5 § 1 i § 4 pkt 1 Kodeksu pracy. Wykonywanie pracy lub innych zajęć zarobkowych przez dziecko wymaga także zezwolenia właściwego inspektora pracy, wydawanego na wniosek podmiotu (art. 304 z indeksem 5 § 1 i 2).",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "artystyczna"
          },
          {
            "any": [
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "ponizej_13"
              },
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "13_14"
              },
              {
                "field": "wiek",
                "equals": "15"
              }
            ]
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Proszę o przekazanie informacji o ryzyku zawodowym związanym z pracą wykonywaną przez dziecko oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami (art. 201 § 3 Kodeksu pracy).",
      "when": {
        "all": [
          {
            "any": [
              {
                "field": "rodzaj",
                "equals": "lekkie"
              },
              {
                "field": "rodzaj",
                "equals": "przygotowanie"
              }
            ]
          },
          {
            "field": "kto",
            "notEquals": "oboje_rodzice"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Prosimy o przekazanie informacji o ryzyku zawodowym związanym z pracą wykonywaną przez dziecko oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami (art. 201 § 3 Kodeksu pracy).",
      "when": {
        "all": [
          {
            "any": [
              {
                "field": "rodzaj",
                "equals": "lekkie"
              },
              {
                "field": "rodzaj",
                "equals": "przygotowanie"
              }
            ]
          },
          {
            "field": "kto",
            "equals": "oboje_rodzice"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Oświadczam, że władza rodzicielska nad dzieckiem przysługuje wyłącznie mnie (art. 94 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Podstawa: {{wladza_podstawa}}.",
      "when": {
        "field": "wladza_drugiego",
        "equals": "jedyna"
      }
    },
    {
      "text": "Oświadczam, że wykonywanie władzy rodzicielskiej zostało powierzone mnie, a władza rodzicielska drugiego z rodziców została ograniczona orzeczeniem: {{wladza_podstawa}}.",
      "when": {
        "field": "wladza_drugiego",
        "equals": "ograniczona"
      }
    },
    {
      "text": ""
    },
    {
      "text": "{{#hr}}. Ograniczenia pracy młodocianego",
      "style": "heading",
      "when": {
        "field": "pouczenie",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": "Znane są mi ograniczenia, którym podlega zatrudnienie młodocianego, w szczególności:",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "pouczenie",
            "truthy": true
          },
          {
            "field": "kto",
            "notEquals": "oboje_rodzice"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "Znane są nam ograniczenia, którym podlega zatrudnienie młodocianego, w szczególności:",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "pouczenie",
            "truthy": true
          },
          {
            "field": "kto",
            "equals": "oboje_rodzice"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "1. zakaz pracy w godzinach nadliczbowych i w porze nocnej. Pora nocna przypada między 22:00 a 6:00, a w przypadkach określonych w art. 191 § 2 z indeksem 1 do 3 i § 2 z indeksem 6 Kodeksu pracy między 20:00 a 6:00 (art. 203 § 1 i § 1 z indeksem 1);\n2. czas pracy młodocianego w wieku do 16 lat nie może przekraczać 6 godzin na dobę, a powyżej 16 lat 8 godzin na dobę; wlicza się do niego czas nauki wynikający z obowiązkowego programu zajęć szkolnych (art. 202 § 1-3);\n3. przy dobowym wymiarze dłuższym niż cztery i pół godziny przysługuje 30-minutowa przerwa wliczana do czasu pracy (art. 202 § 3 z indeksem 1). Przerwa obejmująca porę nocną trwa nieprzerwanie co najmniej 14 godzin, a w każdym tygodniu przysługuje co najmniej 48 godzin nieprzerwanego odpoczynku, który powinien obejmować niedzielę (art. 203 § 2 i 3);\n4. młodocianego nie wolno zatrudniać przy pracach wzbronionych (art. 204 § 1). Przed przyjęciem do pracy podlega on wstępnym badaniom lekarskim (art. 201 § 1);\n5. pracownik młodociany jest obowiązany dokształcać się do ukończenia 18 lat, a pracodawca zwalnia go od pracy na czas zajęć szkoleniowych (art. 197 § 1 i art. 198).",
      "when": {
        "field": "pouczenie",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": "6. przy pracach lekkich tygodniowy wymiar czasu pracy w okresie zajęć szkolnych nie może przekraczać 12 godzin, a w dniu zajęć szkolnych 2 godzin. W okresie ferii szkolnych wymiar nie może przekraczać 7 godzin na dobę i 35 godzin w tygodniu, a w wieku do 16 lat 6 godzin na dobę (art. 200 z indeksem 2 § 2 i 3).",
      "when": {
        "all": [
          {
            "field": "pouczenie",
            "truthy": true
          },
          {
            "field": "rodzaj",
            "equals": "lekkie"
          }
        ]
      }
    },
    {
      "text": "",
      "when": {
        "field": "pouczenie",
        "truthy": true
      }
    },
    {
      "text": ""
    },
    {
      "text": ".............................................\nczytelny podpis - {{rodzic1_imie}}",
      "style": "signature"
    },
    {
      "text": "",
      "when": {
        "field": "kto",
        "equals": "oboje_rodzice"
      }
    },
    {
      "text": ".............................................\nczytelny podpis - {{rodzic2_imie}}",
      "style": "signature",
      "when": {
        "field": "kto",
        "equals": "oboje_rodzice"
      }
    },
    {
      "text": ""
    },
    {
      "text": ".............................................\ndata i podpis przyjmującego zgodę za {{podmiot_nazwa}}",
      "style": "signature"
    }
  ],
  "presets": [
    {
      "id": "praca-wakacyjna-16-latka",
      "label": "Praca wakacyjna 16-latka",
      "anchor": "zgoda-rodzica-na-prace-wakacyjna-16-latka",
      "description": "Wariant dla 16- lub 17-latka zatrudnianego na wakacje na umowę o pracę przy pracach lekkich (art. 200 z indeksem 1 Kodeksu pracy). Zgoda nie jest tu warunkiem ważności umowy (art. 22 § 3), ale pracodawcy zwykle jej żądają. W ferie szkolne młodociany pracuje najwyżej 7 godzin na dobę i 35 w tygodniu (art. 200 z indeksem 2 § 3), nigdy w nocy ani w nadgodzinach (art. 203 § 1).",
      "listed": true,
      "values": {
        "rodzaj": "lekkie",
        "wiek": "16_17"
      }
    },
    {
      "id": "umowa-zlecenie-niepelnoletniego",
      "label": "Umowa zlecenie niepełnoletniego",
      "anchor": "zgoda-rodzica-na-umowe-zlecenie-niepelnoletniego",
      "description": "Wariant dla umowy zlecenia albo o dzieło. Tu zgoda przedstawiciela ustawowego jest warunkiem ważności umowy osoby po ukończeniu 13 lat (art. 17 Kodeksu cywilnego). Bez niej ważność umowy zależy od późniejszego potwierdzenia (art. 18 § 1). Przy dziecku poniżej 16 lat pamiętaj o art. 304 z indeksem 5 Kodeksu pracy: praca zarobkowa jest wtedy dozwolona tylko w kulturze, sztuce, sporcie i reklamie, za zezwoleniem inspektora pracy.",
      "listed": true,
      "values": {
        "rodzaj": "cywilna",
        "umowa_nazwa": "umowa zlecenia"
      }
    },
    {
      "id": "reklama-film-sesja",
      "label": "Reklama, film lub sesja zdjęciowa",
      "anchor": "zgoda-rodzica-na-prace-dziecka-w-reklamie-filmie",
      "description": "Wariant dla dziecka, które nie ukończyło 16 lat, a ma wystąpić w reklamie, filmie, spektaklu, sesji zdjęciowej albo zawodach. Pisemna zgoda przedstawiciela ustawowego jest pierwszym załącznikiem do wniosku, który podmiot składa do inspektora pracy. Dołącza też opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej, orzeczenie lekarza i, przy dziecku w wieku szkolnym, opinię dyrektora szkoły (art. 304 z indeksem 5 § 4 Kodeksu pracy). Bez zezwolenia dziecko nie może zacząć zajęć.",
      "listed": true,
      "values": {
        "rodzaj": "artystyczna"
      }
    },
    {
      "id": "przygotowanie-zawodowe",
      "label": "Przygotowanie zawodowe",
      "anchor": "zgoda-rodzica-na-umowe-w-celu-przygotowania-zawodowego",
      "description": "Wariant dla umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego, czyli nauki zawodu albo przyuczenia do wykonywania określonej pracy (art. 195 § 1 Kodeksu pracy). Od 15 lat zgoda nie warunkuje ważności umowy, ale z osobą bez ukończonej szkoły podstawowej umowę o przyuczenie zawiera się na wniosek przedstawiciela ustawowego lub opiekuna (art. 191 § 2 z indeksem 6). Z osobą poniżej 15 lat umowę wolno zawrzeć tylko za zgodą przedstawiciela ustawowego lub opiekuna i po pozytywnej opinii poradni psychologiczno-pedagogicznej (art. 191 § 2 z indeksem 4), chyba że ukończyła szkołę podstawową i jest zatrudniana w roku, w którym kończy 15 lat (§ 2 z indeksem 1). Przy przyuczeniu osoby bez szkoły podstawowej potrzebne jest też zezwolenie dyrektora szkoły (§ 2 z indeksem 5).",
      "listed": true,
      "values": {
        "rodzaj": "przygotowanie"
      }
    },
    {
      "id": "prace-lekkie-15-latka",
      "label": "Prace lekkie 15-latka",
      "anchor": "zgoda-rodzica-na-prace-15-latka-przy-pracach-lekkich",
      "description": "Wariant dla 15-latka zatrudnianego na umowę o pracę przy pracach lekkich. Do 16 lat limity są ostrzejsze: w ferie najwyżej 6 godzin na dobę (art. 200 z indeksem 2 § 3 Kodeksu pracy), w okresie zajęć szkolnych 12 godzin w tygodniu i 2 godziny w dniu zajęć. Praca lekka nie może utrudniać wypełniania obowiązku szkolnego (art. 200 z indeksem 1 § 2).",
      "listed": false,
      "values": {
        "rodzaj": "lekkie",
        "wiek": "15"
      }
    },
    {
      "id": "praca-dorywcza-17-latka-oboje-rodzice",
      "label": "Praca dorywcza 17-latka, podpis obojga rodziców",
      "anchor": "zgoda-obojga-rodzicow-na-prace-dorywcza-17-latka",
      "description": "Wariant dla 17-latka podejmującego dorywczą pracę na zlecenie, w którym zgodę podpisują oboje rodzice. Każde z rodziców może działać samodzielnie jako przedstawiciel ustawowy (art. 98 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), ale o istotnych sprawach dziecka rozstrzygają wspólnie (art. 97 § 2). Dwa podpisy zamykają spór, czy chodzi o sprawę istotną. Opiekun wybiera w generatorze opcję opiekuna.",
      "listed": false,
      "values": {
        "rodzaj": "cywilna",
        "umowa_nazwa": "umowa zlecenia",
        "wiek": "16_17",
        "kto": "oboje_rodzice"
      }
    }
  ],
  "legalRefs": [
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "22",
      "note": "pracownikiem może być osoba poniżej 18 lat na warunkach działu dziewiątego (§ 2); osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych nawiązuje stosunek pracy bez zgody przedstawiciela ustawowego, który może go rozwiązać za zezwoleniem sądu opiekuńczego (§ 3)"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "190",
      "note": "definicja młodocianego (15-18 lat) i zakaz zatrudniania osoby poniżej 15 lat z zastrzeżeniem art. 191 § 2 z indeksem 1 do 3"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "191",
      "note": "warunki zatrudnienia młodocianych (ukończona szkoła podstawowa, świadectwo lekarskie); zatrudnienie osób poniżej 15 lat, w tym w roku ukończenia 15 lat (§ 2 z indeksem 1 do 3); zgoda przedstawiciela ustawowego i opinia poradni przy przygotowaniu zawodowym osób z § 2 z indeksem 2 i 3 (§ 2 z indeksem 4); zezwolenie dyrektora szkoły przy osobie z § 2 z indeksem 3 (§ 2 z indeksem 5); wniosek przedstawiciela (§ 2 z indeksem 6)"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "194",
      "note": "do umów o pracę w celu przygotowania zawodowego stosuje się przepisy o umowach na czas nieokreślony ze zmianami z art. 195 i 196"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "195",
      "note": "treść umowy w celu przygotowania zawodowego: rodzaj, czas trwania i miejsce, dokształcanie, wynagrodzenie"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "197",
      "note": "obowiązek dokształcania się pracownika młodocianego do ukończenia 18 lat"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "198",
      "note": "zwolnienie młodocianego od pracy na czas zajęć szkoleniowych"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "200-1",
      "note": "zatrudnienie młodocianego przy lekkich pracach; wykaz lekkich prac ustalany przez pracodawcę, zatwierdzany przez inspektora pracy, z którym pracodawca zapoznaje młodocianego"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "200-2",
      "note": "wymiar czasu pracy młodocianego przy lekkiej pracy w okresie zajęć szkolnych (12 godzin tygodniowo, 2 godziny w dniu zajęć) i ferii (7 godzin na dobę i 35 w tygodniu, do 16 lat 6 godzin na dobę)"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "201",
      "note": "badania lekarskie młodocianego (§ 1); informacja o ryzyku zawodowym przekazywana także przedstawicielowi ustawowemu (§ 3)"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "202",
      "note": "dobowy czas pracy młodocianego (do 16 lat 6 godzin, powyżej 16 lat 8 godzin), wliczanie czasu nauki, przerwa 30 minut"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "203",
      "note": "zakaz pracy w godzinach nadliczbowych i w porze nocnej; pora nocna młodocianego; odpoczynek dobowy i tygodniowy"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "204",
      "note": "zakaz zatrudniania młodocianych przy pracach wzbronionych"
    },
    {
      "law": "Kodeks pracy",
      "lawId": "1974-141",
      "section": "304-5",
      "note": "praca lub inne zajęcia zarobkowe dziecka do 16 lat w działalności kulturalnej, artystycznej, sportowej lub reklamowej: uprzednia zgoda przedstawiciela ustawowego, zezwolenie inspektora pracy, załączniki, treść i cofnięcie zezwolenia"
    },
    {
      "law": "Kodeks cywilny",
      "lawId": "1964-93",
      "section": "10",
      "note": "pełnoletność z ukończeniem 18 lat albo przez zawarcie małżeństwa"
    },
    {
      "law": "Kodeks cywilny",
      "lawId": "1964-93",
      "section": "12",
      "note": "brak zdolności do czynności prawnych osób, które nie ukończyły 13 lat"
    },
    {
      "law": "Kodeks cywilny",
      "lawId": "1964-93",
      "section": "14",
      "note": "nieważność czynności prawnej osoby niemającej zdolności do czynności prawnych"
    },
    {
      "law": "Kodeks cywilny",
      "lawId": "1964-93",
      "section": "15",
      "note": "ograniczona zdolność do czynności prawnych małoletnich po ukończeniu 13 lat"
    },
    {
      "law": "Kodeks cywilny",
      "lawId": "1964-93",
      "section": "17",
      "note": "zgoda przedstawiciela ustawowego potrzebna do ważności czynności, przez którą osoba ograniczona w zdolności zaciąga zobowiązanie lub rozporządza prawem"
    },
    {
      "law": "Kodeks cywilny",
      "lawId": "1964-93",
      "section": "18",
      "note": "umowa zawarta bez wymaganej zgody: ważność zależy od potwierdzenia; druga strona nie może powoływać się na brak zgody, może wyznaczyć termin do potwierdzenia"
    },
    {
      "law": "Kodeks cywilny",
      "lawId": "1964-93",
      "section": "21",
      "note": "rozporządzanie własnym zarobkiem bez zgody przedstawiciela ustawowego"
    },
    {
      "law": "Kodeks rodzinny i opiekuńczy",
      "lawId": "1964-59",
      "section": "92",
      "note": "dziecko pozostaje pod władzą rodzicielską aż do pełnoletności"
    },
    {
      "law": "Kodeks rodzinny i opiekuńczy",
      "lawId": "1964-59",
      "section": "93",
      "note": "władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom (§ 1)"
    },
    {
      "law": "Kodeks rodzinny i opiekuńczy",
      "lawId": "1964-59",
      "section": "94",
      "note": "władza drugiego rodzica, gdy jedno nie żyje, nie ma pełnej zdolności, jest jej pozbawione albo zawieszone (§ 1); opieka, gdy władza nie przysługuje żadnemu z rodziców (§ 3)"
    },
    {
      "law": "Kodeks rodzinny i opiekuńczy",
      "lawId": "1964-59",
      "section": "95",
      "note": "wysłuchanie dziecka przed decyzją w ważniejszych sprawach (§ 4)"
    },
    {
      "law": "Kodeks rodzinny i opiekuńczy",
      "lawId": "1964-59",
      "section": "97",
      "note": "o istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie (§ 2)"
    },
    {
      "law": "Kodeks rodzinny i opiekuńczy",
      "lawId": "1964-59",
      "section": "98",
      "note": "rodzice jako przedstawiciele ustawowi, każde może działać samodzielnie (§ 1); wyłączenie reprezentacji przy czynnościach między dzieckiem a rodzicem lub jego małżonkiem (§ 2 pkt 2)"
    },
    {
      "law": "Kodeks rodzinny i opiekuńczy",
      "lawId": "1964-59",
      "section": "99",
      "note": "reprezentant dziecka ustanawiany przez sąd, gdy żadne z rodziców nie może go reprezentować"
    },
    {
      "law": "Kodeks rodzinny i opiekuńczy",
      "lawId": "1964-59",
      "section": "101",
      "note": "zarząd majątkiem dziecka nie obejmuje jego zarobku (§ 2)"
    },
    {
      "law": "Kodeks rodzinny i opiekuńczy",
      "lawId": "1964-59",
      "section": "107",
      "note": "powierzenie wykonywania władzy jednemu z rodziców z ograniczeniem władzy drugiego (§ 2)"
    }
  ],
  "faq": [
    {
      "q": "Czy 16-latek może pracować w wakacje bez zgody rodziców?",
      "a": "Na umowę o pracę tak. Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody przedstawiciela ustawowego nawiązać stosunek pracy (art. 22 § 3 Kodeksu pracy). Gdy praca sprzeciwia się dobru dziecka, rodzic może ją zakończyć, ale tylko za zezwoleniem sądu opiekuńczego. Przy umowie zlecenia albo o dzieło jest inaczej: zgoda przedstawiciela ustawowego jest warunkiem ważności umowy (art. 17 Kodeksu cywilnego). W praktyce pracodawcy często żądają zgody także przy umowie o pracę, dlatego warto ją mieć."
    },
    {
      "q": "Czy wystarczy podpis jednego rodzica?",
      "a": "Każde z rodziców może działać samodzielnie jako przedstawiciel ustawowy dziecka (art. 98 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). O istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają jednak wspólnie, a w braku porozumienia rozstrzyga sąd opiekuńczy (art. 97 § 2). Kodeks nie wylicza, które sprawy są istotne, dlatego podpis obojga jest bezpieczniejszy, zwłaszcza przy dłuższej pracy. Jeden podpis wystarcza, gdy władza przysługuje tylko jednemu rodzicowi (art. 94 § 1)."
    },
    {
      "q": "Czy zgodę trzeba poświadczyć u notariusza?",
      "a": "Przepisy, na których stoi ten wzór, nie wymagają poświadczenia podpisu. Art. 17 Kodeksu cywilnego mówi o zgodzie przedstawiciela ustawowego bez wskazania szczególnej formy. Przy pracy dziecka do 16 lat w kulturze, sztuce, sporcie i reklamie Kodeks pracy wymaga zgody pisemnej, którą podmiot dołącza do wniosku do inspektora pracy (art. 304 z indeksem 5 § 4 pkt 1). Zachowaj kopię zgody i zapytaj pracodawcę, czy potrzebuje oryginału."
    },
    {
      "q": "Kto występuje o zezwolenie inspektora pracy przy reklamie lub filmie?",
      "a": "Podmiot, na rzecz którego dziecko ma pracować, a nie rodzic (art. 304 z indeksem 5 § 2 Kodeksu pracy). Do wniosku dołącza pisemną zgodę przedstawiciela ustawowego, opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej, orzeczenie lekarza i, jeżeli dziecko podlega obowiązkowi szkolnemu, opinię dyrektora szkoły (§ 4). Zezwolenie określa m.in. rodzaj zajęć, dopuszczalny okres i dobowy wymiar (§ 5). Jeżeli zmienisz zdanie, możesz wystąpić do inspektora o cofnięcie zezwolenia (§ 6)."
    },
    {
      "q": "Czy rodzic może dysponować wynagrodzeniem dziecka?",
      "a": "Co do zasady nie. Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody przedstawiciela ustawowego rozporządzać swoim zarobkiem, chyba że sąd opiekuńczy z ważnych powodów postanowi inaczej (art. 21 Kodeksu cywilnego). Zarząd majątkiem dziecka sprawowany przez rodziców nie obejmuje jego zarobku (art. 101 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Zgoda na pracę nie daje więc prawa do pensji dziecka."
    },
    {
      "q": "Czy 15-latek może pracować na umowę o pracę?",
      "a": "Tak. Osoba, która ukończyła 15 lat, jest młodocianym (art. 190 § 1 Kodeksu pracy). Może zostać zatrudniona w celu przygotowania zawodowego albo przy lekkich pracach (art. 191 § 2 i art. 200 z indeksem 1), jeżeli ukończyła szkołę podstawową i ma świadectwo lekarskie (art. 191 § 1). Do 16 lat pracuje najwyżej 6 godzin na dobę (art. 202 § 1). Przy pracach lekkich obowiązują też limity w czasie roku szkolnego (art. 200 z indeksem 2 § 2). Sprawdź także ostrzeżenie dotyczące art. 304 z indeksem 5 powyżej."
    }
  ],
  "disclaimer": "Ogólny szablon, nie stanowi pomocy prawnej w indywidualnej sprawie. Dokument generowany wyłącznie po stronie klienta."
}